dlaklimatu.pl

Carbon leakage. Czy przemysł, niecnota, opuści UE?

Marta Śmigrowska — 2010-08-26T15:23:00Z

Redukcje emisji wymagają dobrze utkanej polityki, uwzględniającej interesy wrażliwych sektorów. Warto jednak rozbroić te informacyjne miny, które niepotrzebnie podgrzewają atmosferę wokół unowocześniania energetyki. Bo tym w gruncie jest redukowanie emisji.

Niedawna seria strajków i fala samobójstw przyniosła w Chinach wzrost płac o 20%.

Wall Street Journal podaje, że przeciętne zarobki w Chinach wzrosły do 1.84 USD za godzinę. To 18-krotny wzrost w stosunku do początku rewolucji przemysłowej w 1978 (10 centów).

No i co z tego?

Wskoczmy na pole przepychanek o redukcje gazów cieplarnianych. Rozprawia się teraz przy brukselskich stolikach (przy okropnych brukselskich bagietkach) o detalach nowej polityki energetyczno-klimatycznej UE. Jednym z elementów rozgrywki jest tzw. carbon leackage (wyciek emisji). Wyciec nam może przemysł zużywający dużo energii (cementownie, huty). Przeniesie się niecnota poza UE w poszukiwaniu emisyjnego eldorado, gdzie produkuje się taniej i bez obostrzeń. Np. do Chin, czy na Ukrainę.

Co więcej, nasz przemysł obawia się nieuczciwej przewagi konkurencyjnej ze strony chińskich producentów, którzy nie będą zmuszeni płacić za swoje emisje. Dlatego domaga się osłon wszelakich.

Ucieczka nad Dniepr i Żółtą Rzekę?

Z analiz wynika, że przyczyną ucieczki przemysłu poza granice Unii Europejskiej wcale nie było twarde prawodawstwo w zakresie ochrony środowiska, ale koszty pracy. Jeżeli więc nasz przemysł wyniesie się na Ukrainę, to dlatego, że Daniło jest tańszy, niż Tomasz…

Co ciekawe, praktyka rynkowa wskazuje, że producenci przestają eksportować produkcję (i miejsca pracy), kiedy koszty płac osiągają połowę tych w domu. Dlaczego? Bo ta połowa nie jest warta zarządzania siłą roboczą o innej kulturze i języku, czy kosztów transportu, ceł, ryzyka politycznego i ryzyka przerwania dostaw.

Protestujący robotnicy Biura Narodowych Ubezpieczeń Społecznych, Tajpej, Chiny
Fot. http://www.flickr.com/photos/karlma...

A co z tą konkurencyjnością?

Czy chińscy producenci są groźni dla polskich cemenciarzy? Twarde dane wskazują, że import z Chin stanowi zaledwie ułamek importu stali, cementu, czy aluminium w UE. Duża część energochłonnych produktów Europa sprowadza z innych krajów rozwiniętych, które mają (lub które wkrótce przyjmą) regulacje klimatyczne – Stany Zjednoczone, Kanada, Australia, czy Japonia.

Nie oznacza to, że problem przenoszenia produkcji na Ukrainę czy Białoruś nie istnieje. Można go jednak zażegnać, poprzez rozdanie darmowych uprawnień przemysłom energochłonnym (co się stanie) i nałożenie ceł dostosowawczych (co się dyskutuje).

Swoją drogą, sytuacja w Chinach rozwija się ciekawie. Umocnienie juana (prognozuje się, że to trwała tendencja) i rosnące koszty osobowe gniotą chińskich przedsiębiorców. Ostatnie strajki min. w fabryce Hondy, mogą rozlać się falą po całych Chinach, jeszcze bardziej windując płace. Przy takim tempie wzrostu zarobki w Chinach osiągną poziom połowy niemieckiej płacy minimalnej (ok.10 USD/h) już za kilka lat. Wg Caixin (chińskiego portalu ekonomicznego) wyższa wycena ludzkiej pracy nie wynika tylko ze strajków, ale też ze zmiany samego rynku. Już nie ma nadpodaży pracowników. Może nawet dojść do niedoboru siły roboczej.

Sytuacja chińskich producentów nie jest prosta. Kierat podatkowy jest przepotężny, a w przeciągu ostatnich lat uzależnienie od eksportu na cienko kwilące rynki Stanów i Europy wycięło z rynku niejedno przedsiębiorstwo.

Nie, nie otwierajmy szampana. Chiny mają pole manewru. Już teraz komunistyczni dygnitarze ślą sygnały o cięciu podatków dla przedsiębiorców. Na jakiś czas utrzyma to wysoki wzrost gospodarczy i przewagę konkurencyjną Chin. Takiego manewru nie ma Unia Europejska, która będzie przez najbliższe lata łatać dziurę w budżecie po ratunku dla „Świnek” (PIGS – Portugalia, Włochy, Grecja i Hiszpania).

Pierwsze zdjęcie: flickr.

Kobiety jak ziarnka quinoa.

Marta Śmigrowska — 2010-08-25T07:15:00Z

Jak kobiety z plemienia kichwas stawiły czoła spółkom naftowym.

Tankujemy benzynę na spokojnych stacjach. Raczej nie chcemy wiedzieć (a ci co wiedzą, nie chcą pamiętać), jaki koszt środowiskowy i społeczny wiąże się z wydobyciem ropy naftowej w Nigerii czy dorzeczu Amazonki. Łamanie praw człowieka, zanieczyszczenie rzek, powietrza i gleby to koszt, który ponoszą odlegli, anonimowi mieszkańcy terenów roponośnych. Na szczęście nie my.

Problem jest niebagatelny. I jest sprawą płci. Kobiety silniej ulegają skażeniu ropą. Są w stałym kontakcie z wodą – piorą, przygotowują posiłki, myją dzieci. W Ekwadorze zapadalność na raka jest 3 razy wyższa na terenach wydobycia, niż średnia krajowa, Chorują głównie kobiety.

Mężczyźni odchodzą do pracy przy wydobyciu. W Ekwadorze na obszarach wydobycia 65 % matek jest samotnych.

Jesteśmy jak ziarnka quinoa. Samotne łatwo ulatują z wiatrem. Zgromadzone w dzbanie nie boimy się wiatru. Dmuchnie, ale nas nie rozproszy. - {Dolores Cacuango, Ekwador}

Mogą sobie szukać nowych żon ... ale gdzie indziej.

Kobiety kichwas ze wspólnoty Sarayacu w Ekwadorze (Amazonia) miały dość. Zapowiedziały mężczyznom, że jeżeli pozwolą na ich teren wkroczyć przedsiębiorstwom naftowym, mogą sobie szukać nowych żon...ale gdzie indziej. Nie pozwoliły, jak to określiły, by ich synowie stali się niewolnikami wielkich spółek naftowych.

Kobieta Kichwa
Fot: wikimedia

Podobnie zorganizowały się kobiety huaorani w Amazonii ekwadorskiej – tworzą suwerenność żywieniową i energetyczną swoich społeczności.

W Amazonii to kobiety bronią przed wycinką lasy – wobec przemysłu drzewnego, zabierającego i pustoszącego im ziemie. To stąd, że od wieków zajmują się zbieraniem drewna na opał, są zielarkami, znawczyniami starych rytuałów i bioróżnorodności. Ich życie i życie ich społeczności zależy od lasu.

Również kobiety indyjskie postrzegają las, jako przyjaciela. Kiedy w regionie Uttarakhand (w indyjskiej części Himalajów) przemysł drzewny rozpoczął grabież lasów, kobiety objęły drzewa ramionami, by uchronić je przed wycinką. Tak narodził się ruch Chipko, który w hindi oznacza “uścisk”.

Pierwsze zdjęcie: Indianka na rynku w Otavalo (Ekwador). Fot: flickr

Jak zarządzać światem, kiedy do tej pory zarządzaliśmy plemieniem?

Marta Śmigrowska — 2010-08-24T13:20:00Z

Jak zarządzać kipiącą ludzką masą, która żąda dostępu do świeżej, wiarygodnej informacji politycznej? Dawniej wystarczyło odczytać na rozdrożu królewskie obwieszczenie, a teraz trzeba się przed rozgorączkowanym społeczeństwem spowiadać się z każdego działania.

Oto świat. Stał się ostatnio niebezpiecznie mały. Politycy czescy spowiadają się ze swoich działań przed Mikronezyjczykami. Premier Tusk próbuje „osłonić” polskie społeczeństwo przed ambitną polityką unijną w zakresie klimatu. A gdyby tak zadał sobie trud, by społeczeństwu uczciwie wytłumaczyć, jakie szanse i zagrożenia się z nią wiążą? Pewnie nie musiałby wracać z Brukseli zawsze z tym samym, sarmackim hasłem na ustach „wyrwaliśmy Unii ustępstwo, nasza gospodarka, dziś i na zawsze oparta na węglu, nie dozna krzywdy”.

W tle mamy interesy lobby węglowego, naftowego, wiatrowego, jądrowego. Tymczasem interes społeczny nie ma tam silnej reprezentacji. Nie jest blisko ucha Pana Premiera.

My obywatele, niebożęta, pływamy w informacyjnej magmie, wysłuchując w mediach odezw, apeli, gróźb poszczególnych grup interesu, nie widząc pełnego obrazu sytuacji, nie widząc, dokąd prowadzą poszczególne ścieżki. Atom, czy źródła odnawialne? Węgiel z wychwytem i pakowaniem CO2 do dziury w ziemi, czy może efektywność energetyczna?

A skąd mamy wiedzieć, skoro rząd nie zlecił żadnych solidnych analiz porównawczych? A po co? Skoro ich nie ma, to można podjąć każdą decyzję i trudno społeczeństwu będzie zawołać: „Sprawdzam!”.

W erze Internetu społeczeństwo jednak chce sprawdzać. Nie wystarczy odczytać królewskiego dekretu (np. promować program atomowy bez rzetelnych analiz kosztowych).

Zmiany klimatu to nie kaszka z ptasim mleczkiem. To nowe wyzwanie, a do nowego wyzwania trzeba się przyłożyć, zaadaptować, albo zginąć.

Tak jak niegdyś Chińczyków, artystów walki wręcz, położyły brytyjskie kule, tak i teraz stoimy wobec nowego zagrożenia, które wymaga od nas użycia innej broni. Nowego rozumienia rozwoju, bezpieczeństwa energetyczno-klimatycznego, stabilności gospodarki.

I zrozumienia, że dziś nie wystarczy zarządzać swoim plemieniem, by umieć zarządzać światem. A tego wymaga się od premiera Tuska, kiedy jedzie na konferencje klimatyczne pod egidą ONZ. By umiał, wespół z przywódcami 131 innych krajów, zarządzać światem. By rozumiał naszą globalną odpowiedzialność wobec tych, którzy trują mniej. I żądał tej odpowiedzialności od tych, którzy trują od nas więcej.

Fot: flickr.

Dominik Paszkiewicz — 2010-08-23T13:40:10Z

=http://zielonasiec.nazwa.pl/news/?p...

Jak to robią inni? Wielka Brytania adaptuje się do zmian klimatu.

Marta Śmigrowska — 2010-08-23T11:37:20Z

Zmiany klimatu już tu są. Rosną temperatury, długotrwałe susze przeplatają się z gwałtownymi falami opadów. Polski rząd nie proponuje nam jednak żadnych działań, które pozwoliłyby się do tych zmian przystosować. Za to Brytyjczycy zabrali się do tego z impetem.

W Wielkiej Brytanii na mocy Ustawy Klimatycznej (The Climate Change Act):

1) Powstaje ogólnokrajowa ocena ryzyka związanego ze zmianami klimatu, aktualizowana co 5 lat (termin: początek 2011).

2) Powstaje Krajowa strategia adaptacyjna, również aktualizowana w cyklu pięcioletnim (termin: koniec 2012).

3) W Ramach Monitorowania Skuteczności Działania Samorządów Lokalnych (Local Government Performance Framework) pojawił się wskaźnik dotyczący zmian klimatu. Nakazuje on mierzyć samorządom postęp w planowaniu działań adaptacyjnych, w skali 1-4 (od identyfikacji kluczowych obszarów adaptacyjnych aż po przygotowanie planu działań na rzecz adaptacji). Skutek? Adaptacja stała się dla brytyjskich samorządów jednym z zagadnień priorytetowych.

4) Instytucje publiczne oraz realizujące zadania publiczne będą miały obowiązek raportowania rządowi, w jaki sposób oszacowały ryzyka klimatyczne oraz jakie działania zapobiegawcze lub dostosowawcze podjęły (pierwsze raporty: koniec 2011).

Dotyczy to przedsiębiorstw działających w kluczowych sektorach gospodarki: transport kolejowy i drogowy, dostawcy gazu, elektrownie, dystrybutorzy energii, zarządcy sieci przesyłowych, przedsiębiorstwa wodne i kanalizacyjne, poczta, urząd lotnictwa cywilnego.

Korzyści: operatorzy kluczowej infrastruktury przygotują się do zmian klimatu i publicznie zakomunikują swoje działania. Zidentyfikowane zostaną bariery adaptacji. Informacje z raportów zostaną użyte w krajowej Ocenie ryzyka.

5) W Internecie dostępny jest cały wachlarz interaktywnych narzędzi do szacowania potrzeb adaptacyjnych.

• Regionalne interaktywne mapy zmian klimatu, pozwalające oszacować zmiany dla różnych scenariuszy emisji gazów cieplarnianych i różnych zmiennych (temperatura, opady, wzrost poziomu morza).

• Scenariusze oceny skutków społecznych i ekonomicznych.

• Narzędzia do oceny zysków i strat zw. z działaniami adaptacyjnymi (Excel). Odbiorcy to samorządy lokalne i instytucje publiczne. Przykłady: Koszty fal upałów na zdrowie mieszkańców gminy / powiatu (przedwczesne zgony, hospitalizacja) a koszty alternatywnych opcji adaptacyjnych. Koszt powodzi związanych ze zmianami klimatu a koszty różnych opcji adaptacyjnych.

• Narzędzia oceny ryzyka dla małych i średnich przedsiębiorców, w tym biznesowy poradnik przeciwpowodziowy.

• Narzędzia dla gmin (nakierowane np. na wypracowanie wstępnych szacunków, co do zjawisk pogodowych występujących na danym obszarze, co one znaczą dla gminy oraz ogólnych wniosek).

• Baza danych o już podjętych działaniach adaptacyjnych.

Fot: flickr.

Powodzie i adaptacja do zmian klimatu

Marta Śmigrowska — 2010-08-22T11:24:00Z

Gwałtowne ulewy i powodzie są zazwyczaj przyczynkiem do jałowej dyskusji „a może by coś zbudować/zburzyć/ubezpieczyć”? Mnożą się doraźne akcje społeczne, koncerty charytatywne dla powodzian. A może czas spojrzeć na problem szerzej i powiązać ochronę przeciwpowodziową z adaptacją do zmian klimatu?

Czy obecne powodzie można wiązać ze zmianami klimatu?

Nie mamy pewności, czy konkretne fale opadów i powodzie spowodowane są antropogenicznymi zmianami klimatu. Obserwuje się jednak wyraźny trend – wzrasta liczba powodzi opadowych (związanych z gwałtownymi, obfitymi i wielodniowymi ulewami), a spada liczba powodzi zatorowych i roztopowych (obserwowanych zazwyczaj po zimie).

Najprawdopodobniej nadchodzą czasy wielkich powodzi w Polsce. Opady w Europie wydłużyły się znacznie w stosunku do lat pięćdziesiątych ubiegłego wieku. Możemy się spodziewać, na przemian, długotrwałych susz i ogromnych, kilkudniowych ulew. Rośnie ryzyko letnich wylewów rzek i podtopień miejscowości o niewydolnym systemie kanalizacji.

Polsce grożą coraz gwałtowniejsze zjawiska atmosferyczne: potężne huragany zimą i długotrwałe ulewy latem - prof. Krzysztof Błażejczyk z Uniwersytetu Warszawskiego

Nie tylko zmiany klimatu…

Do zmian wzorców opadowych (zarówno wywoływanych przez czynniki naturalne, jak i globalne ocieplenie) dochodzą czynniki lokalne. Powodziom sprzyja zabudowa terenów nadbrzeżnych, ograniczanie i likwidacja naturalnych terenów zalewowych i regulacja koryt rzek.

Za wielkość fali powodziowej odpowiadają zmiany klimatu. Zmieniła się charakterystyka opadów. Są dziś intensywniejsze i gwałtowniejsze niż kilka lat temu - dr hab. Grażyna Mazurkiewicz – Boroń z PAN.

Zmiany klimatu – co teraz?

• łagodzenie (mitygacja) – redukowanie emisji gazów cieplarnianych

• adaptacja – wczesne przygotowanie się do skutków zmian klimatu. Ograniczanie skutków negatywnych oraz korzystanie z możliwości.

To elementy uzupełniające się.

Czy jesteśmy dobrze przygotowani do zmian klimatu?

Na stronie Europejskiej Agencji Środowiska znajduje się wykaz krajów posiadających strategie związane ze zmianami klimatu i adaptacją. Z 27 krajów UE 19 państw ma już takie strategie, 2 będą je mieć wkrótce, a tylko sześć ich nie ma. To Włochy, Litwa, Rumunia, Słowacja, Słowenia i właśnie Polska.

Polityczny skutek? Brak takiej strategii może osłabiać naszą pozycję negocjacyjną w ramach UE. Obrona przyczółka węglowego i odwoływanie się do szczególnej pozycji Polski wywołuje pragmatyczną reakcję: „szanujemy waszą heroiczną historię, ale pokażcie nam, jak macie zamiar przekształcić waszą węglową gospodarkę w gospodarkę przyjazną klimatowi i na klimat odporną".

Ochrona przeciwpowodziowa a adaptacja do zmian klimatu.

Zbieżności: Dobre planowanie i zarządzanie infrastrukturą już jest strategią adaptacyjną.

Co nowego?. Konieczne jest planowanie elastyczne, z mechanizmem sprawnego reagowania na zmieniające się parametry środowiska.

Konieczne jest adaptowanie myślenia i nawyków planistycznych.

Niezbędne jest wprowadzenie nowoczesnej ochrony przeciwpowodziowej, opartej w dużej mierze na rozwiązaniach nietechnicznych (rozsądne planowanie przestrzenne, lokalne plany przeciwpowodziowe, odsunięcie zabudowy od koryta rzeki).

Konieczne będzie zwiększenie odporności infrastruktury technicznej na ekstrema pogodowe. Dotyczy to zarówno zapór i wałów przeciwpowodziowych, jak i infrastruktury przyrzecznej: mostów, przepraw, sieci energetycznych.

Na zdjęciu: Powódź w Nowej Wsi (woj. małopolskie). Fot: flickr.

Zarządzanie chaosem. Dlaczego warto ufać klimatologom?

Marta Śmigrowska — 2010-08-21T12:24:00Z

Wciąż powraca wątpliwość, czy klimatolodzy są zgodni co do przyczyny obecnego ocieplenia. Internauci pieklą się na forach, węsząc wielki klimatyczny spisek. Warto jednak ufać większości. Dlaczego? Bo to praktyczne.

Dlaczego takie tłumy internautów i naukowców nie-klimatologów wypowiadają się na temat o którym nie mają pojęcia – chwytając się pojedynczych informacji, wykresów wyrwanych z kontekstu i dawno obalonych argumentów sceptycznych? Pewnie z przekory (internauci). Pewnie dla rozgłosu (naukowcy).

Istnieje też przyczyna czysto psychologiczna – pewnie bronią się przed zmianą. Ta zmiana może boleć. Ograniczanie gazów cieplarnianych niesie przecież za sobą rewolucję energetyczną. Wielki wysiłek, który pomoże nam odejść od wyczerpujących się paliw kopalnych (ropy i gazu) na rzecz czystszych źródeł odnawialnych, opartych na słońcu, wietrze i biomasie. Zanim na amen zgaśnie światło (co wcale nie jest takie nierealne, zważywszy na rosnący popyt na ropę i węgiel ze strony Chin).

Ograniczanie gazów cieplarnianych to również pytanie o granice rozwoju, o granice konsumpcji. Trudne pytanie, zważywszy, jak wielu Polaków marzy o SUV-ie…

Skąd taki sceptyczny ruch na forach? Niewątpliwie niektórych przytłacza nadmiar sprzecznej informacji, a Internet daje nam wolność wypowiedzi. W internetowym chaosie trudno odróżnić klimatyczne ziarno od plew. Nauka i pseudonauka brzmią równie wiarygodnie. Otóż ja nie czuję się na siłach samodzielnie wytyczać ścieżki w zakresie zmian klimatu… I niewielu z nas jest w stanie to zrobić.

Oto moja prywatna recepta na internetowy chaos informacyjny: nie buksuję jałowo w argumentacji naukowej. Badam jakość stanowienia tej nauki (do czego jest zdolny – i uprawniony – każdy przeciętny obywatel). Jak na razie – klimatologia broni się nieźle, o czym można poczytać tutaj i tutaj.

To znacznie bardziej praktyczne, niż wkraczanie na obce sobie terytorium nauk o klimacie. Ekonomiści, księgowi, kierowcy autobusów - naprawdę chcecie poprawiać klimatologów?

Fot: flickr.

Negocjacje klimatyczne – gdzie jesteśmy?

Dominik Paszkiewicz — 2010-06-07T12:09:52Z

W związku z rozpoczętą wczoraj w Bonn kolejną rundą negocjacji klimatycznych Polska Zielona Sieć we współpracy z Oxfam przygotowała materiał informacyjny na temat aktualnej sytuacji rozmów.

Materiał w sposób skrótowy, ale pełny mówi o:

Klęsce COP15 w Kopenhadze i tym, co miało się tam wydarzyć;
Stanie rzeczy przed czerwcową sesją w Bonn - sześć miesięcy po Kopenhadze;
Kluczowych zagadnieniach podczas sesji w Bonn - w tym o:

Zobowiązaniach w zakresie ograniczania emisji gazów cieplarnianych;
Likwidacji luk w systemie rozliczania emisji;
Postępie w zakresie szybkiej pomocy finansowej;
Źródłach długoterminowej pomocy finansowej;
Kopenhaskim Zielonym Funduszu Klimatycznym;
Pakiecie adaptacyjnym.

Open publication - Free publishing - More zmiany klimatu

Podatek emisyjny zamiast akcyzy. Kara za ubóstwo, czy skok ku przyszłości?

Marta Śmigrowska — 2010-05-20T17:27:22Z

Czy minister finansów dobrze gospodaruje budżetem? Krótkowzrocznie, skoro nie pamięta, że emisje spalin to koszt dla gospodarki. Tymczasem zastąpienie akcyzy podatkiem od emisji skłoni Polaków do wyboru energooszczędnych samochodów.

Obecnie system fiskalny faworyzuje większe samochody (z tzw. kratką), pod postacią ulgi podatkowej. Tymczasem taki samochód zazwyczaj pali więcej i emituje więcej spalin. Spaliny samochodowe szkodzą wszystkim, przekładając się realne koszty – bezpośrednio w służbie zdrowia i w gospodarce (z uwagi na nieobecności w pracy związane z chorobami wywołanymi zanieczyszczeniem).

Zmiana sposobu opodatkowania samochodów będzie nie tylko dobra dla klimatu, ale też społecznie sprawiedliwa – ci, którzy trują bardziej, zapłacą więcej.

Co więcej, coraz bardziej restrykcyjne cele redukcyjne w ramach unijnej polityki klimatycznej zmuszą nas wreszcie do oporządzenia transportowego poletka. Prędzej, czy później musimy usunąć z dróg paliwożerne wraki.

Zrozumiały to już inne kraje europejskie. Z danych Europejskiego Stowarzyszenia Producentów Pojazdów (ACEA) wynika, że już 17 państw europejskich opodatkowało swoje pojazdy na podstawie emisji dwutlenku węgla.

To Austria, Belgia, Cypr, Dania, Finlandia, Francja, Niemcy, Irlandia, Łotwa, Luksemburg, Malta, Holandia, Portugalia, Rumunia, Hiszpania, Szwecja i Wielka Brytania.

Polski nie ma w tym gronie. A szkoda.

Jak powinien wyglądać taki podatek?

Zgodnie z zaleceniami Komisji Europejskiej, podatek ma zastąpić wszelkie inne taksy obciążające samochód (z wyjątkiem VAT) i ma być naliczany w skali rocznej. Podstawowym kryterium będą emisje CO2. W ten sposób uatrakcyjni się zakup mniejszych, ekonomicznych samochodów w stosunku do paliwożernych SUV-ów. Szansę rozwoju dostaną samochody hybrydowe, wzrośnie rola autogazu. Podatek powinien objąć wszystkie transakcje zakupu auta, niezależnie czy nowego u dilera, czy też używanego na giełdzie. Nie będzie też zależał od wartości auta, czyli za hybrydowego lexusa zapłacimy mniejszy podatek, niż za 15-letniego poloneza. Zdaniem ekspertów po zniesieniu akcyzy nowe samochody stanieją. Spadnie zainteresowanie samochodami starymi i sprowadzonymi z zagranicy.

Trudne politycznie?

Zielony podatek budzi protesty społeczne, bo godzić ma w najuboższych posiadaczy starych aut. Mówi się o nim płomiennie jako o „karze za ubóstwo”.

Warto pomyśleć o systemie ulg podatkowych i dopłat, pozwalających na zmianę auta na energooszczędne (jak rozwiązano to w innych krajach można poczytać tutaj). I dać ludziom dobrej jakości transport publiczny. Dobrem wspólnym jest nie tylko mobilność dla wszystkich, ale też czyste powietrze.

To smog i choroby układu oddechowego związane ze spalinami są „karą za ubóstwo”. Marząc o europejskich standardach życia pamiętajmy, że jednym z podstawowych kryteriów jakości życia jest czyste środowisko. Chcemy mieć smog jak w Pekinie?

Zdjęcie: niemłody ford w miłej scenerii. Źródło: wikimedia.

Zamiatanie smogu. Jak ochrona klimatu może poprawić jakość życia Polaków.

Marta Śmigrowska — 2010-05-20T14:32:00Z

Mózgi polityków programowane są od wyborów do wyborów. Pytają: „co ja z tego będę miał?” i „co z tego będzie miał mój wyborca?”. Odpowiem: przestanie dusić się w smogu. Brzmi nieźle, prawda?

Szczytne cele rzadko kiedy przedzierają się do pragmatycznych mózgów polityków. Co więcej, polityka klimatyczna jest wrażliwa jest na medialne burze. Nawet burze w szklance wody (takie jak niewielkie błędy w liczących tysiące stron raportach IPCC) podważają zaufanie społeczne do działań dla klimatu. A politycy przecież uważnie wsłuchują się w społeczne nastroje.

Przed nami trudne zadanie. Konieczne jest odwęglenie gospodarki (czyli zmniejszenie emisji gazów cieplarnianych związanych z produkcją energii, transportem i wytwarzaniem dóbr). Czasu dużo nie ma – analitycy twierdzą, że potrzebujemy przełomu na miarę rewolucji przemysłowej, tyle że dokonanego trzy razy szybciej.

Ale po co? Wachlarz powodów jest na tyle szeroki, że każdy znajdzie coś dla siebie. Jeżeli nie zmiany klimatu, to zabezpieczenie dostaw energii (choćby dlatego, że wyczerpuje się ropa). Jeżeli nie bezpieczeństwo energetyczne, to lepsza jakość powietrza i zdrowsze społeczeństwo.

Ale jak? Zmiany tej dokonać musimy w określonej rzeczywistości politycznej, nie wolnej od kompromisów i sprzecznych interesów. Nie przystosowanej do tworzenia wieloletnich strategii rozwoju. Politycy rozliczani są z tego, co było wczoraj, a wybierani na podstawie obietnic na jutro, nie na kolejne dziesięciolecia.

Stwórzmy receptę na „łatwy” polityczny kąsek. Marchewka dla naszych polityków powinna być:

politycznie atrakcyjna – mniejsze, ale widoczne kroki, które przynoszą szybki, widoczny efekt i które politycy mogą zapisać na listę sukcesów;

pragmatyczna i konkretna (działania, które łatwo zmierzyć);

i, co oczywiste, wsparte dobrą komunikacją, bo każda ambitna zmiana wymaga społecznego poparcia.

Taki polityczny kąsek wisi za moim oknem. To smog. Ograniczenie smogu przełoży się na komfort oddychania i mniejszą podatność na choroby cywilizacyjne. Źródłem zanieczyszczeń w miastach są w dużym stopniu stare piece na węgiel (często opalane śmieciami) oraz samochody z silnikiem benzynowym i diesla.

Mamy już winowajców. Czego potrzebujemy? Musimy podłączyć węglożerne domki i kamienice do sieci ciepłowniczej i wymienić piece na sprawne i czystsze (np. gazowe). Potrzebujemy zachęcić Kowalskiego do montażu kolektorów słonecznych, do przesiadki na transport publiczny lub zakupu „czystszego” samochodu (elektrycznego, hybrydowego, ew. na LPG).

Rezultat? Powietrze, którym da się oddychać, a jednocześnie mniejsze emisje gazów cieplarnianych i sadzy, odpowiedzialnych za rozchwianie systemu klimatycznego (badania wskazują, że sadza może być drugim najważniejszych czynnikiem powodującym ocieplenie).

I tak ochrona klimatu przestaje być sprawą polarnych misiów, a staje się bliska, nasza i konieczna. Kto nie chciałby stanąć na głównym skrzyżowaniu i zdrowo, bezpiecznie odetchnąć pełną piersią?

No to jak, chronimy ten klimat?

Zdjęcie: wikimedia

dlaklimatu.pl

Carbon leakage. Czy przemysł, niecnota, opuści UE?

No i co z tego?

Ucieczka nad Dniepr i Żółtą Rzekę?

A co z tą konkurencyjnością?

Kobiety jak ziarnka quinoa.

Mogą sobie szukać nowych żon ... ale gdzie indziej.

Jak zarządzać światem, kiedy do tej pory zarządzaliśmy plemieniem?

newsletter

Jak to robią inni? Wielka Brytania adaptuje się do zmian klimatu.

Powodzie i adaptacja do zmian klimatu

Czy obecne powodzie można wiązać ze zmianami klimatu?

Nie tylko zmiany klimatu…

Zmiany klimatu – co teraz?

Czy jesteśmy dobrze przygotowani do zmian klimatu?

Ochrona przeciwpowodziowa a adaptacja do zmian klimatu.

Zarządzanie chaosem. Dlaczego warto ufać klimatologom?

Negocjacje klimatyczne – gdzie jesteśmy?

Materiał w sposób skrótowy, ale pełny mówi o:

Podatek emisyjny zamiast akcyzy. Kara za ubóstwo, czy skok ku przyszłości?

Jak powinien wyglądać taki podatek?

Trudne politycznie?

Zamiatanie smogu. Jak ochrona klimatu może poprawić jakość życia Polaków.