Nikt przy zdrowych zmysłach nie twierdzi, że CO2 jest jedynym czynnikiem wpływającym na temperaturę w systemie klimatycznym – systemie skomplikowanym, poddanym licznym czynnikom wymuszającym zmiany i to w różnych skalach czasowych. CO2 jest jednak główną przyczyną obecnego ocieplenia, jako, że rośnie nieprzerwanie przez ostatnie sto lat, wraz ze wzrostem temperatur. W świetle tego, co wiemy o klimacie na przestrzeni setek i tysięcy lat – wzrost ten jest nieoczekiwany i nieoczekiwanie gwałtowny.

Spójrzmy na zapisy temperatur w latach 90-ch XX wieku – przypomnimy sobie gwałtowny spadek temperatur w latach 1992 -1994. Był on wynikiem ogromnej emisji SO2, wyplutej do stratosfery przez wulkan Pinatubo. Nie znaczy to, że CO2 wzięło sobie wolne i przestało wywierać wpływ na globalne temperatury. Oznacza to jedynie, że w swoistej rywalizacji czynników ocieplających i ochładzających klimat, przez moment górą były te drugie, z nawiązką równoważąc wpływ gazów cieplarnianych.

Podobnie sprawa miała się z ochłodzeniem obserwowanym w latach 40-ch i 50-ch – ocieplenie powodowane przez CO2 (wówczas łagodniej wpływające na klimat, niż obecnie) zostało okresowo zniesione przez inne czynniki o działaniu chłodzącym. Największą rolę odegrały najprawdopodobniej zanieczyszczenia – pyły, sadze i aerozole przemysłowe. Poprawa standardów ochrony środowiska oraz postęp technologiczny w latach 60-ch i 70-ch przyczyniły się do poprawy stanu atmosfery, co sprawiło, że ocieplający efekt CO2 ponownie przeważył nad ochładzającym efektem zanieczyszczeń.

Poniższy obrazek ilustruje, jak zachowywały się poszczególne czynniki wpływające na klimat w XX wieku.

tutaj.

P.S. Efekt chłodzący zanieczyszczeń powietrza, które nie dopuszczają promieniowania słonecznego do powierzchni ziemi, tym samym ograniczając ocieplenie, określony został jako global dimming (globalne zaciemnienie). Wartościową lekturą w tym zakresie są artykuły klimatologów z Realclimate:

Global Dimming?

Global Dimming II

Nie jest dla nas najlepszą prognozą, że ograniczanie zanieczyszczeń powietrza, ochładzających klimat, oznaczać może jeszcze gwałtowniejsze ocieplenie.

Na zdjęciu: grzyb pyłów wyplutych przez Pinutabo w 1991 roku (fot: wikimedia)